Category Archives: Blog

De Duitse Orde in Nederland

Portrettenzaal_Duitse_Orde

Europa kende in de middeleeuwen drie belangrijke geestelijke militaire ridderorden. De Tempeliers en de Hospitaalridders, ofwel Johannieters, zijn bij de meeste mensen wel bekend. De geschiedenis van de Duitse, of Teutoonse Orde, doet veel minder belletjes rinkelen. Toch is het deze orde die tot op de dag van vandaag hier te lande als organisatie nog bestaat, in tegenstelling tot de twee anderen. Waar de Tempeliers en de Johannieters hun bezittingen in de Nederlanden kwijtraakten door algehele opheffing van de organisatie dan wel de komst van de Reformatie, paste de Duitse Orde zich aan aan de veranderde situatie en ging over tot het protestantisme, waardoor haar bezittingen behouden konden blijven en zij in de protestantse Republiek kon blijven functioneren.

Read More

3 Oktoberlezing Willem van Oranje en Leiden

Lezing_vander_Lem2Afgelopen zondag was het Groot Auditorium van het Academiegebouw van de Universiteit Leiden het decor voor de negentiende historische 3 Oktoberlezing. Deze keer was Dr. Anton van der Lem, conservator Bijzondere Collecties van de Leidse universiteitsbibliotheek, uitgenodigd te komen spreken. Hij vertelde een goedgevuld auditorium die middag over de bijzondere banden die prins Willem van Oranje, de stad Leiden en de Opstand met elkaar verbonden.

Read More

Heksen van Bruegel

IMG_6690

Tot 1565 bestond er nog geen stereotype beeld van heksen. De zestiende eeuw was een periode waarin heksenvervolgingen oplaaiden en de Vlaamse meester Pieter Bruegel (1526/30-1569) twee prenten maakte over hekserij. In de werken Jacobus bij de tovenaar en Jacobus en de val van de tovenaar verbeelden eigentijdse heksen en tovenaars het kwaad. Wie had toen gedacht dat deze prenten tot op de dag van vandaag ons beeld van heksen zou bepalen? Bruegels werk inspireerde sindsdien tientallen Hollandse en Vlaamse kunstenaars die zijn symbooltaal overnamen. Zo legde Bruegel met slechts vier elementen de basis voor ons stereotype heksenbeeld: een bezem, heksenketel, haard en kat.

Read More

Vestingstad Heusden

Zicht op een ravelijn vanaf de vestingwal van Heusden

Zicht op een ravelijn vanaf de vestingwal van Heusden

In wat vroeger het grensgebied tussen het graafschap Holland en de hertogdommen Brabant en Gelre was, ligt het vestingstadje Heusden. Vanwege de strategische ligging was Heusden al vroeg in de middeleeuwen het toneel van strijd en oorlogsgeweld. Het is dan ook niet verwonderlijk dat hier in de loop van de twaalfde eeuw één van de eerste waterburchten van Noordwest-Europa verrees. De contouren van het eens zo machtige kasteel, dat een donjon met muren van vier meter dik bezat en in later eeuwen regelmatig onderdak bood aan Jacoba van Beieren, zijn in de moderne tijd weer zichtbaar gemaakt. De rest van het kasteel moet de bezoeker erbij bedenken aangezien vrijwel het gehele kasteel inclusief voorburcht aan het eind van de zeventiende eeuw werd verwoest toen de munitievoorraad die erin lag opgeslagen ontplofte.

Read More

Het verhaal van de Leidse gifmengster

NCRD, Nationaal Gevangenismuseum

NCRD, Nationaal Gevangenismuseum

Morgen is het 9 september, op die dag werd in 1839 Maria Catharina Swanenburg geboren, oftewel ‘Goeie Mie’. De zaak ‘Goeie Mie’ staat bekend als een van de meest sensationele moordzaken uit de Nederlandse geschiedenis. Mie Swanenburg werkte als wasvrouw en stond bekend als de behulpzame buurvrouw die vaak op kinderen en zieken paste, vandaar haar bijnaam ‘Goeie Mie’. Mie begon rond 1880 met het stelselmatig vergiftigen van haar buurtgenoten en familieleden.

Read More